Weg met octrooien in de gezondheidszorg!

Een octrooi (of patent) kan je aanvragen op een nieuwe uitvinding en geeft je het exclusieve recht om 20 jaar lang te bepalen wat er met jouw uitvinding gebeurt. Er zijn een hoop dingen uitgesloten voor octrooien, zoals software, mensen, planten, dieren, wiskundige methodes en ontdekkingen. Voor medicijnen en apparaten in de gezondheidszorg is echter wel een octrooi te krijgen en dat is een héle grote kostenpost in de zorg.

Octrooien zijn nog enigszins goed te praten als het gaat om activiteiten binnen een compleet commerciële wereld, zoals het maken van een nieuwe soort wasmachine of lamp. Als de wereld waarin het octrooi moet gelden echter niet compleet commercieel is, wanneer er dus andere belangen meespelen zoals gezondheid, zijn octrooien alleen maar een drempel. Door een octrooi wordt de prijs minimaal vertienvoudigd en daarmee overdrijf ik niet. Het bedrijf dat het octrooi heeft gekregen, wil geld verdienen met het octrooi, omdat een octrooi aanvragen geld kost en het onderzoek doen natuurlijk ook. Dat geld moet verdient worden over de rug van de personen die de producten kopen.

Dat effect is nog beter zichtbaar bij grote bedrijven die ongelofelijk veel octrooien aanvragen. Bijvoorbeeld Philips: zij heeft tussen 2003 en 2007 bijna 2700 octrooien per jaar aangevraagd (bron)! Tijdens een college heb ik gehoord dat zij op 90% van de octrooien verlies maken, op 9% quitte spelen en met de laatste 1% al het verlies moeten goedmaken en ook nog winst moeten maken. Dát is de achterliggende reden van de hoge prijzen bij producten waarop octrooien rusten.

Nu is Philips natuurlijk geen bedrijf dat octrooien aanvraagt voor medicijnen, maar farmaceutische bedrijven die dat wel doen, hebben dezelfde insteek. Het draait om winst, winst en nog meer winst en niet op het verbeteren van de levenskwaliteit voor een schappelijke prijs. Een voorbeeld: er was eens een jongen met een zeer zeldzame ziekte. Zijn arts zag dat hij een enzym miste. Zijn apotheker maakte daar een medicijn voor dat €3.000 per jaar kostte. Een farmaceutisch bedrijf ging het medicijn op een commerciële manier maken en opeens kostte het €150.000 per jaar (bron). On-ge-lo-fe-lijk. Ander voorbeeld: een maagzuurremmer kostte per pakje door de partij met octrooi €66,71 en toen het octrooi verliep, kostte het bij een andere partij €0,77. Nog zo’n on-ge-lo-fe-lijk voorbeeld.

Farmaceutische bedrijven zijn gespecialiseerd in medicijnen opnieuw octrooieren ook al zit er eigenlijk niets nieuws in. Ze zeggen tegen de instantie die het octrooi uitreikt dat het nieuw is, maar eigenlijk hebben ze zo’n kleine verandering in het medicijn gemaakt, dat het niet écht nieuw is. En als iets niet écht nieuw is, is het niet octrooieerbaar. In de eerste 20 jaar is er al zat geld verdient (al veel te veel zelfs), maar zelfs daarna willen de bedrijven er nog meer geld mee verdienen. Van de 300 miljard die op dit moment op de hele wereld worden uitgegeven aan het ontwikkelen van medicijnen, wordt ongeveer 85% gebruikt voor dit soort kleine veranderingen. 250 miljard weggegooid geld! 250 miljard die ook naar een medicijn voor kanker kon gaan.

Iedereen die in de gezondheidszorg werkt moet op de eerste plaats de patiënt hebben. Farmaceutische bedrijven doen dat niet met medicijnen en jammer genoeg zijn zij niet de enige. Bedrijven die apparaten voor de gezondheidszorg maken, passen hetzelfde principe toe. Dat zijn twee makkelijk aan te pakken praktijken, door de mogelijkheid om iets uit de gezondheidszorg te octrooieren onmogelijk te maken. Alleen al door de octrooien op medicijnen af te schaffen, besparen we 80% op de uitgaven aan medicijnen. Wereldwijd gaat het dan om ongeveer 800 miljard, die ook allemaal kunnen gaan naar een medicijn voor kanker. Dat is al 1050 miljard per jaar. Wie wil dat nou niet?

Dit is één van de vele redenen waarom de Piratenpartij voor écht goede veranderingen zorgt, want zij hebben dit in hun partijprogramma staan.

Dit bericht is geplaatst in de categorie Kritiek met de tag . Bookmark de permalink.

9 Reacties op Weg met octrooien in de gezondheidszorg!

  1. Esra zegt:

    Maar als bedrijven bijna geen winst meer kunnen maken op medicijnen omdat ze geen octrooi kunnen aanvragen kappen ze er misschien wel massaal mee om überhaupt nog medicijnen te maken. Is dat dan wat we willen?

    • Renze zegt:

      Er zijn een aantal bedrijven die alleen maar ‘generieke’ medicijnen produceren (medicijnen waar geen octrooi meer op zit). Die bedrijven kunnen dan groeien ten kosten van de bedrijven die het alleen maar doen om de winst.

  2. Esra zegt:

    Nieuwe medicijnen maken bedoel ik natuurlijk.

    • Renze zegt:

      Universiteiten doen ook onderzoek, stichtingen voor een goed doel financieren ook onderzoek, en als er zoveel geld vrijkomt, kan er nog meer geld worden gegeven aan universiteiten of aan stichtingen. Ik denk niet dat dat echt een probleem is. En zoals ik al zei: 85% van het geld wordt gebruikt om medicijnen extra lang geoctrooieerd te houden, dus zoveel geld gaat er niet naar nieuwe medicijnen, helaas…

    • Esra zegt:

      Je hebt natuurlijk wel gelijk maar in één keer de octrooien overboord gooien gaat niet voor de juiste verschuivingen zorgen. Dat geld waar jij het over hebt bijvoorbeeld komt niet vrij, het blijft in dat geval in de portemonnee van de consument. En ondanks dat bedrijven veel geld over de balk smijten gaat er ook een heleboel onderzoek verloren als ze failliet gaan.

    • Renze zegt:

      Het blijft in de portemonnee van de consument zoals het systeem nu werkt: ja. Maar dat kan altijd verandert worden. Elke verbetering heeft nadelen, en ik heb liever dat er een heleboel onderzoek verloren gaat dan hoe er nu met het geld wordt omgegaan.

    • Esra zegt:

      Óf er moet een oplossing komen waarbij wel iets gedaan wordt aan de verspilling van geld, maar waarbij bedrijven nog wel voldoende winst kunnen maken.

    • Renze zegt:

      Dat kan zonder octrooien: als je geen octrooi aanvraagt, wordt alle informatie ook niet openbaar na 20 jaar. Juist daarom zijn er ‘generieken’, omdat ze precies weten hoe ze het moeten maken. Alleen zonder octrooi kunnen andere bedrijven het proberen na te maken… maar voordat ze dat gelukt is, ben je weer een tijdje verder.

  3. shirley zegt:

    Wat was dat toch ook weer, iets van: als men alles heeft verloren zal men zich pas realiseren dat men geld niet op kan eten. Winstgevendheid en rijkdom zijn vast leuk, maar het moet niet ten koste gaan van andere mensen. Als je daar met een materialistisch oog naar wilt kijken: je hebt mensen nodig die het werk doen wat jij niet wilt doen en mensen die de peperdure medicijnen uberhaupt kunnen kopen etc.

Geef een reactie

Jouw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *